STANOVNICI GLAVNOG GRADA JUČE PROSLAVILI VAZNESENjE GOSPODNjE - IKONE I KOLAČI

Litija kroz čitav grad. Na čelu Jerusalimski krst

Slava grada Beograda, Vaznesenje Gospodnje - Spasovdan, obeležena je juče liturgijom i litijom koja je išla kroz centralne gradske ulice. Beograd je na nekoliko sati stao kako bi, uz prisustvo velikog broja ljudi.u povorci, obeležio slavu koja je obnovljena pre petnaest godina. U litiji su učestvovali Radmila Hrustanović, zamenica gradonačelnika, predsednik i zamenik predsednika Skupštine grada Milorad Perović i Zoran Alimpić, zatim ovogodišnji domaćin slave Zoran Luković, članovi Gradskog veća, princ Aleksandar Karađorđević i princeza Katarina, brojni crkveni velikodostojnici i hiljade Beograđana. Liturgija je održana u Vaznesenjskoj crkvi u devet sati ujutru. Litija je krenula oko 11 i 30 časova ulicama Kneza Miloša i Kralja Milana, a na čelu su bili Jerusalimski krst i barjak grada Beograda od pre Drugog svetskog rata, dva krsta crkve, zvonca, slavski kolači, žito, barjaci... Iza posude sa osvećenom vodom, vino i po pet ikona sa svake strane. Prvo stajanje je bilo na Terazijama, gde su čitane molitve za zdravlje Beograđana. Povorka je drugi put stala kod Saborne crkve prošavši Knez Mihailovom i ulicom Kralja Petra, gde su očitane molitve za poštedu od stradanja, tuđina, protiv međusobnog trvenja, za mir i blagostanje. Litija se, zatim, vratila ulicama Kneza Sime Markovića, Pop Lukinom, Brankovom, Kraljice Natalije i Dobrinjskom do Vaznesenjske crkve, gde su čitane molitve u spomen žrtvama terora iz 1941. godine. - Vaznesenje Gospodnje je prvi put slavljeno 1403. godine, kada je Beograd postar prestonica Srbije, za vreme despota Stefana Lazarevića. Gradska slava nije slavljena od 1946, a obnovljena je 1992. go-dine - domaćin je slave Zoran Luković. N. D.

Gloria 23.05.2007.

STARI DVOR

Slava prestonice Svečanom liturgijom, tradicionalnom litijom centralnim gradskim ulicama i prijemom u Skupšitni grada, Beograd je proslavio svoju slavu - Spasovdan. Svečanost je počela impresivnom službom u crkvi posvećenoj vaznesenju Gospodnjem, koja ima posebnu atmosferu: građena je i opremana po ugledu na Ravanicu, ali u duhu romantizma. Obred je održalo osam vladika, što ga je učinilo posebno svečanim, a ceremoniji sečenja slavskog kolača prisustvovao je princ Aleksandar Karađorđević sa suprugom, princezom Katarinom, kao i najznačajniji članovi gradske vlade. Domaćin slave ove godine je bio Zoran Luković. Litiju je uveličalo nekoliko hiljada stanovnika Beograda, a uveče, na prijemu u zdanju Gradske skupštine, poznatijem kao Stari dvor, domaćini su ugostili više stotina uglednih zvanica iz kulturnog, javnog i političkog života Srbije, predstavnike različitih verskih zajednica i brojne pripadnike diplomatskog kora, za koje je ovaj događaj predstavljao svojevrsnu atrakciju. Među gostima su bili Božidar Đelić, Majkl Polt, Ružica Dinđič, Dragan Šutanovac, Milka Forcan, Dragan Đilas, Svetozar Cvetković, Rada Duričin, Branko Milićević i Jovan Ćirilov.

(Žaneta Apostolovski/Zoran Budić)

TV Studio B, "Beograde, dobro jutro", 18.05.2007.

REPORTER: Slava grada Beograda, Spasovdan, praznik Vaznesenja Gospodnjeg, obeležena je tradicionalnom litijom ulicama u centru grada i liturgijom u Vaznesenjskoj crkvi uz prisustvo crkvenih velikodostojnika, gradskih vlasti i velikog broja građana. Svečanost je počela službom koju je obavilo 8 vladika Srpske pravoslavne crkve u Vaznesenjskoj crkvi, gde je lomljen slavski kolač u prisustvu gradskih vlasti, princa Aleksandra Karađorđevića i Princeze Katarine i velikog broja građana.

BEOINFO, Četvrtak, 17. maj 2007.

Obeležena gradska slava – Spasovdan

Liturgijom u crkvi Vaznesenja Gospodnjeg i litijom ulicama Beograda obeležen je danas Spasovdan, krsna slava Beograda. U litiji su učestvovali Radmila Hrustanović, zamenica gradonačelnika, predsednik i zamenik predsednika Skupštine grada Milorad Perović i Zoran Alimpić, zatim ovogodišnji domaćin slave Zoran Luković, članovi Gradskog veća, princ Aleksandar Karađorđević i princeza Katarina, brojni crkveni velikodostojnici i hiljade Beograđana.

– Spasovdan predstavlja praznik svih stanovnika Beograda, bez obzira na veru i nacionalnost. Prvi put Vaznesenje Gospodnje slavljeno je 1403. godine, kada je despot Stefan Lazarević ustoličio Beograd za prestonicu. Gradska slava nije slavljena od 1946, a obnovljena je 1992. godine. Velika mi je čast što sam ove godine domaćin slave i koristim ovu priliku da svim Beograđanima čestitam praznik – rekao je posle sečenja slavskog kolača domaćin slave Zoran Luković.

Obeležavanje gradske slave počelo je svetom liturgijom u Vaznesenjskoj crkvi, koju je služilo osam vladika, a Beograđanima se obratio arhiepiskop ohridski Jovan, koji je u ime patrijarha Pavla čestitao slavu svim Beograđanima.

– Danas prestonica Srbije sa pravom slavi Spasitelja i želim vam svima da vam bog bude na pomoći i da svi uđemo u njegov domostroj spasenja. Gradskim vlastima i onima koji slave čestitam slavu, kao i svima koji su se danas okupili sa željom da vam bog podari izobilje njegove energije i prosvetljenje – rekao je arhiepiskop Jovan.

Litija je formirana u ulici Admirala Geprata i kretala se ulicama Kneza Miloša i Kralja Milana do Terazija, gde je bilo prvo stajanje i čitanje molitvi za zdravlje Beograđana. Posle prolaska litije ulicama Knez Mihailovom i Kralja Petra, drugo stajanje bilo je kod Saborne crkve, gde su se čitale molitve za poštedu od stradanja i najezde tuđina, protiv međusobnog trvenja, za mir i blagostanje.

Litija se zatim vratila ulicama Sime Markovića, Pop Lukinom, Brankovom, Kraljice Natalije i Dobrinjskom nazad do Vaznesenjske crkve, gde su se čitale molitve u spomen svim palim junacima Beograda.

Na čelu litije nošen je Jerusalimski krst, zatim zvonca, sa svake strane žito i slavski kolači, po šest barjaka sa centralnim barjakom Gradske uprave iz 1938. godine, po pet ripida, posuda sa osvećenom vodom i bosiljkom, vino i po pet ikona sa svake strane. Pored ikone Spasovdana nošena je i kopija Trojeručice. Iza đaka i pitomaca Vojne akademije sa ikonama su se kretali đakoni sa kadionicama, episkopi, ugledni gosti s domaćinom slave, horovi i na kraju građani Beograda.

Večernje novosti, 18.05.2007.

Svečanom litijom, centralnim ulicama prestonice, Beograđani proslavili Spasovdan

SREĆNA SLAVA BEOGRADE

Povorka se zaustavljala tri puta kako bi se očitala molitva za zdravlje, za poštedu od stradanja i najezde tuđina i za pomen stradalim junacima Beograda. Na čelu litije – Jerusalimski krst

UZ miris tamjana i poj horova hiljade Beograđana juče je u svečanoj litiji, prateći Jerusalimski krst, prošlo centralnim gradskim ulicama. Proslavili su Spasovdan - vekovnu slavu svoga grada.

Proslava Vaznesenja Gospodnjeg počela je svečanom liturgijom u Vaznesenjskoj crkvi. Služilo je osam vladika - arhiepiskop ohridski Jovan, episkop niški Irinej, slavonski Sava, mileševski Filaret, istočnoamerički Mitrofan, srednjozapadnoamerički Hristofor, bregalnički Marko i episkop hvostanski Atanasije Rakita.

- Želim svima da vam Bog bude na pomoći i da svi uđemo u dom spasenja - poručio je arhiepiskop orhidski Jovan. - Svima čestitam slavu i da vam Bog izobiljno podari njegove energije i prosvetljenje. Da slavimo Isusa Hrista koji se uzneo na nebo radi našeg vaznesenja.

Slavski kolač lomile su vladike sa domaćinom slave Zoranom Lukovićem, najstarijim odbornikom Skupštine grada.

- Ovo je najstarija tekovina Beograda, a Beograd je uvek bio domaćinski grad - istakao je Luković. - Spasovdan je slava svih Beograđana. Lepo je izaći i prošetati, makar pozdraviti litiju koja se godinama unazad organizuje.

Litiju su predvodile vladike, sveštenstvo Vanzesenjske crkve, domaćin slave, većina gradskih sekretara, prestolonaslednik Aleksandar Karađorđević. Na čelu je nošen Jerusalimski krst, zvonca, a sa svake strane žito i slavski kolač, kao i po šest barjaka sa centralnim barjakom Gradske uprave iz 1938. godine. Pored ikone Spasovdana nošena je i ikona Trojeručice.

Hiljade ljudi u tišini je šetalo od Ulice admirala Geprata, dalje Ulicom kneza Miloša, Kralja Milana, Knez Mihailovom, Kralja Petra, Sime Markovića, Pop Lukinom, Kraljice Natlije, Dobrinjskom i nazad do porte Vaznesenjske crkve.

Očitane su tri molitve. Prva kraj česme na Terazijama za zdravlje Beograđana. Drugi put slavljenici su se pomolili za poštedu od stradanja i najezde tuđina, protiv međusobnog trvenja, za mir i blagostanje. Treća molitva pred Granitnim krstom bila je pomen za pokoj duša svih palih junaka Beograda. Na tom mestu su 6. aprila 1941. godine nastradali brojni Beograđani skriveni u skloništu.

PRIJEM

Svečani prijem povodom krsne slave Beograda priređen je sinoć u svečanoj Sali Starog dvora. Pored mnogobrojnih javnih ličnosti, na prijemu su viđeni ministar odbrane Srbije Dragan Šutanovac, Ružica Đinđić, potpredsednik Delta holdinga Milka Forcan, direktor Komtrejda Veselin Jevrosimović, prestolonaslednik Aleksandar Karađorđević i princeza Katarina, ambasador SAD Majkl Polt i mnogi drugi .

IZMENE DA bi svečana povorka nesmetano prošla svojom tradicionalnom trasom na ulicama nije bilo automobila. U Knez Mihailovoj pomerene su mnoge bašte kafića. Kada je litija sišla do Saborne crkve, radnici su brzo vratli sve na svoje mesto.

Glas javnosti 18.5.2007.

SPASOVDAN

Tradicionalnom litijom, prestonica obeležila slavu Vaznesenje Gospodnje - Spasovdan Molitva za zdravlje i spasenje Na čelu litije u Beogradu nošen Jerusalimski krst i barjak sa ikonom Vaznesenja i grbom Beograda iz 1938. godine iza kojih je hodalo hiljade građana. Posebnu pažnju privukli su oficiri Vojske Srbije, u svečanim, belim uniformama, koji su nosili ikone, kao i učenici Bogoslovske škole BEOGRAD - Litijom koja se kretala centralnim ulicama Beograda, prateći Jerusalimski krst i stari beogradski barjak, predstavnici Srpske pravoslavne crkve, gradski funkcioneri i veliki broj građana, obeležili su Spasovdan - slavu Beograda. Gradsku slavu obeležili su i Čačak, Kladovo i Čurug.

U prestonici Srbije, povorka je krenula od Vaznesenjske crkve, potom je uz poj hora prošla ulicama Kneza Miloša i Kralja Milana, da bi zatim na Terazijama, pročitali sveto jevanđelje i prvu molitvu za zdravlje i spasenje Beograđana. Litija je nastavljena Knez Mihailovom, Kralja Petra, sve do Saborne crkve, gde je održana druga molitva za poštedu od stradanja, mir i napredak.

Slavljenička kolona je šetnju nastavila Ulicom kneza Sime Markovića, Pop Lukinom, Brankovom, Kraljice Natalije i Dobrinjskom do Vaznesenjske crkve, gde je održano treće stajanje i molitva za pokoj duša svim palim junacima Beograda. Povorka je na tom mestu završila litiju i tako sačinila krug oko centralnih gradskih ulica.

Proslava krsnog imena Beograda, koja se praznuje više od šest vekova, počela je jutarnjom arhijerejskom liturgijom u Hramu Vaznesenja Gospodnjeg, koju je služio arhiepiskop ohridski Jovan. On je posle liturgije čestitao svim Beograđanima slavu Spasovdan.

U liturgiji su učestvovali i crkveni velikodostojnici: episkop niški Irinej, episkop slavonski Sava, episkop mileševski Filaret, episkop istočno-američki Mitrofan, episkop srednjozapadno-američki Hristofer, episkop bregalnički Marko i episkop hvostanski Atanasije.

- Učestvujem u svečanoj Spasovdanskoj liturgiji već nekoliko godina. Zadovoljna sam organizacijom, a inače dolazim iz unutrašnjosti Srbije, gde se, takođe, slavi Spasovdan. Moj muž se takođe zove Spasoje, pa je za mene dvostruko značajan dan i želela bih svim Beograđanima da poželim puno zdravlja i sreće - rekla nam je Olga Knežević, penzioner.

Na čelu litije nošen je Jerusalimski krst, ali i barjak sa ikonom Vaznesenja i grbom Beograda iz 1938. godine, koji je u vreme komunističke vladavine sakrivan u hramu. Veliki broj učesnika nosio je barjake, a posebnu pažnju privukli su oficiri Vojske Srbije u svečanim, belim uniformama, koji su nosili ikone, kao i učenici Bogoslovske škole. Iza njih išli su prinčevski par Karađorđević, zamenik gradonačelnika Radmila Hrustanović i drugi članovi gradske vlade.

U Ulici kraljice Natalije izdvojila se delegacija Grada Beograda i Ulicom Kosovke devojke prenela ikonu, žito, kolač i sveću u zgradu Starog dvora. Po povratku ikone u Skupštinu grada, domaćin slave i službenici grada upalili su sveću i kandilo u salonu Dvora.

Još pre primanja hrišćanstva u ovim krajevima, Spasovdan je slavljen kao mnogobožački dan praznovanja glavnog četvrtka u godini kada je gromovnik Perun tukao gromovima i gradom useve, a božanstvo Spas, sa klasom žita u ruci, spasavao useve. Domaćini na ovaj praznik odlaze u polje i potegnu malo leskove krstove koje su zaboli na Đurđevdan, kako bi kukuruz bolje napredovao i dao veći rod.

Siniša Jelovac

- Drenko Šćekić

"PAUCI" NA LITIJI

Sa trase Spasovdanske litije, "pauci" su juče u susedne ulice pomerili 50 vozila kako bi učesnici bezbedno i neometano prošli. Radnici JKP "Parking servis" pomerili su najviše vozila iz Ulice kraljice Natalije. U "Parking servisu" ističu da se ne smatra da su vlasnici pomerenih automobila napravili prekršaj, već da nisu bili informisani o prolasku litije.

S. Č.

ISTORIJAT PROSLAVA

Despot Stefan Lazarević je 1403. godine ustoličio Beograd kao prestonicu i u čast obnove i napretka uzeo Vaznesenje Gospodnje - Spasovdan za krsnu slavu grada jer ova slava simbolično ukazuje na stalno uzdizanje iz pepela i neuništivu nadu i veru u budućnost. Današnju formu slavskog obreda konačno je uobličio Mihailo Jovanović 1863, koji je u to vreme bio i poglavar Crkve Kneževine Srbije. Na njegov predlog, upućen knezu Mihailu Obrenoviću, sagrađena je i Vaznesenjska crkva.

NARODNO VEROVANJE

Još pre primanja hrišćanstva u ovim krajevima, Spasovdan je slavljen kao mnogobožački dan praznovanja glavnog četvrtka u godini kada je gromovnik Perun tukao gromovima i gradom useve, a božanstvo Spas, sa klasom žita u ruci, spasavao useve. Domaćini na ovaj praznik odlaze u polje i potegnu malo leskove krstove koje su zaboli na Đurđevdan, kako bi kukuruz bolje napredovao i dao veći rod.

Blic, 18.05.2007.

Tri molitve za „Grad budućnosti”

Litija praćena hiljadama građana krenula iz Vaznesenjske crkve i pronela glas kroz grad o velikoj slavi

Beograd je svečanom liturgijom u Vaznesenskoj crkvi, litijom koja je oko podneva prošla centralnim gradskim ulicama i prjjemom u Skupštini grada proslavio svoju najstariju svetkovinu - verski praznik Spasovdan ili Vaznesenje Gospodnje.

Litiju je predvodilo osam crkvenih episkopa, Zoran Luković, domaćin slave, bro-jni predstavnići Skupštine grada, članovi „Svibora", policijskog i vojnog orkestra. Među učesnicima je bio i prestolonaslednik Aleksandar Karađorđević sa suprugom princezom Katarinom. Litija praćena hiljadama građana je krenula od Vaznesenjske crkve ulicama Kneza Miloša i Kralja Milana do Terazijske česme gde su crkveni velikodostojnici na čelu povorke održali prvu molitvu.

Povorka je zatim nastavila Knez Mihailovom i ulicom Kralja Petra do Saborne crkve gde je održana druga molitva. Treća molitva, u spomen svih junaka koji su pali u odbrani Beograda, održana je tamo odakle je litija krenula - u dvorištu Vaznesenjske crkve.

Na čelu litije nošen je Jerusalimski krst, a iza njega barjak Grada Beograda iz 1939. godine. Krug koji je litija napravila simbolizuje večnost, a svrha litije je da kroz grad pronese glas o prazniku.

Osim tradicionalne litije domaćini slave ugostili su u Starom dvoru nekoliko stoti-na zvanica iz kulturnog, javnog i političkog života, predstavnike verskih zajednica i diplornatskog kora.Na prijemu su se pojavili mnogi sadašnji i bivši političari, biznismeni, glumci, predstavnici medija i brojni ambasadori, od kojih su najviše pažnje privukli novopečeni potpredsednik Vlade Srbije Božidar Đelić i američki ambasador Majkl Polt. Od novoizabranih ministara na ovu svečanost su došli Dragan Šutanovac i Dragan Đilas, a prijemu je prisustvovao i Goran Pitić,neka-da ministar u Vladi Zorana Đinđića, a danas predsednik upravnog odbora banke „Sosijete Ženeral". Na slavu Grada Beograda došla je i Ružica Đinđić u društvu Branke Prpe, a pažnju medija privukao je dolazak nekadašnjeg generalnog inspektora srpske policije Vladimira Božovića. Viđen je i bivši gradonačelnik Milan St. Protić, kao i biznismen Zoran Drakulić i zamenica predsednika kompanije, „Delta" Milka Forcan. Od “kulturnog sveta" slavu su uveličali direktor ,Ateljea 212" Svetozar Cvetković, upravnik JDP-a Branko Cvejić, glumci Rada Đuričin i Branko Milićević, kao i poznati teatrolog Jovan Ćirilov. Među gostima su bili i predstavnici pravoslavne i katoličke crkve.

Čuvar Slave

Vaznesenska crkva, sagrađena kao gradska 1863. godine, sačuvala je originalni barjak Uprave grada Beograda. Na barjaku od crvenog brokata, sa jedne strane je ikona Vaznesenja Gospodnjeg i, slovima od zlatnih niti, natpis: Opština grada Beograda 1938, a sa druge strane, ikona Svete Petke i poruka: Ko krsno ime slavi - onom i pomaže.

Danas, 18.05.2007.

Više hiljada Beograđana u Spasovdanskoj litiji

Prestonica proslavila gradsku slavu

Karlin svedok ili smrt

Centar Beograda juče je bio pun imrovizovanih štandova SRS na kojima je pro-davana knjiga predsednika ove stranke Vojislava Šešelja „Karlin svedok ili smrt". Jedan od štandova bio je smešten tik uz Terazijsku česmu, nedaleko od mikrofona postavljenog da bi se bolje čulo čitanje Jevanđelja i molitvi. Dolazak litije uposleni na štandu pozdravili su ustajanjem.

Gradsku slavu praznik Vaznesenja Hristovog koji narod zove i Spasovdan, Beograd je juče proslavio svetom arhijerejskom liturgijom koju je u Vaznesenjskom hramu služilo osam arhijereja sa monaštvom i sveštenstvom iz više eparhija Srpske pravoslavne crkve, rezanjem slavskih kolača Vazne-Senjske crkve i Skupštine grada i Spasovdanskom litijom u kojoj je centralnim gradskim ulicama prošlo više hiljada Beogradana. U čast slave Beograda sinoć je održan i prijem u Skupštini grada.

Svetu arhijerejsku liturgiju u prepunoj Vaznesenjskoj crkvi služili su arhiepiskop ohridski i mitropolit skopski Jovan (Vraniskovski), mitro-polit srednjezapadnoamerički Hristofor (Kovačević), niški Irinej (Gavrilović), episkopi istočnoamerički Mitrofan (Kodić), slavonski Sava (Jurić), mileševski Filaret (Mićević), livostanski Atanasije (Rakita) i bregalnički Marko (Kimev). Rezanju slavskih kolača hrama i Skupštine grada prisustvovali su predstavnici gradskih vlasti predvođeni odbornikom i ovogodišnjim domaćinom slave Zoranom Lukovićem, princ Aleksandar (Karađorđević) i princeza Katarina, članovi savetodavnih tela Krune, advokat Veljko Guberina.

Njima su se u litiji pridružili i zamenik gradonačelnika Radmila Hrustanović, bivši generalni inspektor MUP Srbije Vladimir Božović, predstavnici političkih stranaka, medu kojima je bio i portparol DSS Andreja Mladenović. Posle ophoda oko Vaznesenjske crkve, uz udaranje crkvenih zvona i pojanje crkvenih pesama, Spasovdanska litija je četvrt sata ranije od najavljenog vremena krenula glavnim beogradskim ulicama zbog čega su mnogi Beogradani, a i novinari morali da pruže korak kako bi je stigli.

Litija je prošla tradicionalnom trasom - ulicama Kneza Miloša, Kralja Milana, Kneza Mihaila, Kralja Petra, Kneza Sime Markovića, Pop Lukinom, Brankovom i Kraljice Natalije natrag do hrama Vaznesenja Gospodnjeg, čime je simbolično zatvorila krug. Zaustavljala se kod Terazijske česme i Saborne crkve, gde su vladike Irinej i Mitrofan čitali molitve i Jevandelje, dok je u porti Vaznesenjske crkve, ispred granitnog Krsta pomen svim palim junacima Beograda i žrtvama terora 1941. služio vladika Atanasije, vikar patrijarha srpskog.

Na čelu litije nošen je jerusalimski krst, ukrašen cvećem, a iza njega barjak grada Beograda, slavska žita i kolači, barjaci i ripide, ikone svetitelja koje su nosili bogoslovi i pripadnici Vojske Srbije. Sledili su ih monaštvo i sveštenstvo, đakoni s kadionicama, deca u staroj gradskoj nošnji, „vitezovi", arhijereji SPC, gradski zvaničnici, zvanice, horovi i građanstvo. Zbog načina na koji je milicija regulisala saobraćajnu disciplinu i obezbeđivala neometano kretanje litije, mnogima je iz-gledalo kao da litiju predvodi „plavi kordon", što su glasno i komentarisali. Beograđani su duž cele trase pozdravljali s trotoara, terasa i prozora Spasovdansku litiju, pridruživali se slavskoj povorci, a bilo je onih, naročito starijih, koji su bili dirnuti do suza.

Spasovdan je za gradsku slavu odredio despot Stefan Lazarević 1403, kada je Beograd proglasio svojom prestonicom i ustanovio gradsku zastavu i grb. Uz prekide tokom ratova, slavljena je od despotovog vremena do 1947, kada su tadašnje vlasti zabranile Litiju, koja je obnovljena 46 godina kasnije. • Vaznesenjska crkva koja zajedno s Gradom slavi slavu, sagrađena je 1863, po nalogu tadašnjeg mitropolita beogradskog Mihaila (Jovanovića) i kneza Mihaila Obrenovića kao vojni hram Velike kasarne. Ikonostas je delo slikara Steve Todorovića (1881),a unutrašnjost hrama oslikao je slikar Andrej Bicenko (1937).

Poklapanje praznika

- Kao jedan od najvećih hrišćanskih praznika Spasovdan je juče svetim liturgijama obeležen u svim pravoslavnim hramovima širom pravoslavnog sveta. Bez obzira na kalendar koji koriste sve pravoslavne crkve, osim Finske, Vaskrs i praznike iz vaskršnjeg ciklusa u koji spada i Spasovdan, slave u isto vreme. Ove godine proslava Vaskrsa poklopila se u celom hrišćanskom svetu, pa je juče i Rimokatolička crkva slavila praznik Spasovo ili Uzašašće.

PRESS, 18.05.2007.

Proslavljen Spasovdan

Litijom na centralnim gradskim ulicama crkveni velikodostojnici, gradski čelnici I nekoliko hiljada građana proslavilo slavu Beograda

Gradska slava Vaznesenje Gospodnje Spasovdan obeležena je juče litijom na gradskim ulicama u prisustvu crkvenih velikodostojnika, gradskih vlasti i velikog broja građana.

Proslava je počela liturgijom u Vaznesenjskoj crkvi, gde je lomljen slavski kolač, a potom su okupljeni građani krenuli u slavsku šetnju. Nekoliko hiljada Beograđana je sa gradskim čelnicima prošetalo centrom grada od ulice Admirala Geprata, preko Kneza Miloša i Kralja Milana do Terazija, gde su čitane molitve za zdravlje Beograđana.

Posle prolaska Knez Mihailovom ulicom i ulicom Kralja Petra, litija se zaustavila kod Saborne crkve, gde su čitane molitve za poštedu od stradanja i najezde tuđina, protiv međusobnog trvenja, za mir i blagostanje.

Litija je potom nastavljena ulicama Sime Markovića, Pop Lukinom, Brankovom, Kraljice Natalije i Dobrinjskom nazad do Vaznesenjske crkve, gde su se sveštenici i građani molili u spomen žrtvama terora 1941. godine.

U litiji su bili prestolonaslednik Aleksandar Karađorđević, zamenik gradonačelnika Radmila Hrustanović, predsednik i potpredsednik Skupštine grada Beograda Milorad Perović i Zoran Alimpić i članovi Gradskog veća.

Ovogodišnji domaćin slave bio je Zoran Luković, odbornik Skupštine grada Beograda.Na čelu povorke, ispred crkvenih velikodostojnika i predstavnika gradskih vlasti, hodali su "vitezovi" Svebora, specijalno za tu priliku obučeni u kostime srednjovekovnih boraca, pitomci Vojne akademije i sveštenici.

Iza barjaka iz 1939. godine, s leve i desne strane, nošena su po dva krsta, zvonca i slavska kolača, kao i šest barjaka. Krug koji je litija napravila simbolizuje večnost, a njena svrha jeste da kroz grad pronese glas o prazniku.

Među Beograđanima koji su pratili povorku bilo je dosta onih koji od obnavljanja gradske slave redovno učestvuju, ali i onih koju su prvi put videli ovaj običaj.

- Nisam propustio nijednu slavu do sada, a ove godine nas je poslužilo i lepo vreme. Sada je gradska slava već prihvaćena, ali ranije je bilo drugačije, dolazilo je i manje ljudi - rekao je Slobodan Mitić, jedan od Beograđana koji se među prvima vratio ovom gradskom običaju.

Prvi put Vaznesenje Gospodnje slavljeno je 1403. godine, kada je despot Stefan Lazarević ustoličio Beograd za prestonicu. Gradska slava nije slavljena od 1946, a obnovljena je 1992. godine.

M. RAKOČEVIĆ

Politika, 18.05.2007.

Spomen na proglašenje prestonice

Kao i prethodnih godina, litija praćena hiljadama građana krenula je od Vaznesenjske crkve u Ulici admirala Geprata, ulicama Kneza Miloša i Kralja Milana do Terazija i Terazijske česme, gde su velikodostojnici SPC na čelu povorke održali prvu molitvu. Litija, na čijem čelu je nošen Jerusalimski krst, a iza njega barjak grada Beograda iz 1939. godine, nastavila je Knez Mihailovom i Ulicom kralja Petra do Saborne crkve, gde je održana druga molitva. Povorka u kojoj su, osim crkvenih velikodostojnika i čelnika gradskih vlasti, bili ljudi kostimirani u srednjovekovne vitezove i borce, nastavila je natrag do dvorišta Vaznesenjske crkve, gde je održana treća molitva, u spomen svih junaka koji su pali u odbrani Beograda. U litiji, koja od davnina služi da se kroz grad pronese glas o prazniku, iza barjaka nošena su dva krsta, s leve i desne strane, zvonca, slavski kolači, žito, vino, po šest barjaka i pet ikona sa obe strane, kao šest ripida, odnosno posuda sa osveštanom vodom i bosiljkom. Uzvišenoj atmosferi u litiji, osim ikone Vaznesenja Gospodnjeg, doprinela je i kopija ikone Trojeručice. Posle litije, u kojoj su bili Radmila Hrustanović, zamenica gradonačelnika, potom članovi Gradskog veća, Milorad Perović, predsednik Skupštine grada, i Zoran Alimpić, potpredsednik, princ Aleksandar Karađorđević i princeza Katarina, održan je ručak u organizaciji domaćina slave - Zorana Lukovića, gradskog odbornika. Gradska slava nije slavljena od 1946. do 1992. godine. N.R